ویکی نیکی

راهنمای هوشمند نیکوکاری

مسئولیت اجتماعی شرکت ها؛ نمونه های موفق داخلی و خارجی

مقوله مسئولیت اجتماعی معتقد است که دوران نگاه کردن تک بعدی به تراز نامه مالی شرکت­ ها که تنها، سود خالص و نهایی را ملاک موفقیت و ارزندگی و اعتبار شرکت در میان رقبا می دانستند، گذشته است.

به همین خاطر،  مسئولیت اجتماعی، به مقوله کسب و کار و تراز نامه مالی شرکت ها، به جای نگاه سنتی، نگاهی سه بعدی دارد. این بدان معنی است که ،  مسئولیت اجتماعی برای اعتبار سنجی شرکت ها، سود (PROFIT) ،جامعه (PEOPLE) و محیط زیست (PLANET) را همزمان در تراز نامه مالی شرکت ها و مجموعه رفتارهای اقتصادی بنگاه ها، بررسی و لحاظ می کند.

و شرکت هایی که خود را حامی توسعه پایدار و اخلاق کسب و کار می دانند، باید سودی را به مخاطبان خود معرفی کنند که در آن، ملاحظات جامعه و محیط زیست هم رعایت شده باشند. بطور مثال اگر سود شرکت بخاطر به کارگیری روش های جایگزینی و مصرف کمتر بنزین، گازوئیل، کاغذ و برق، کاهش یافته است، این مقوله در تراز نامه ها، قید و به مخاطبان اعلام شود.

 

نمونه­‌های خارجی شرکت­‌های مسئولیت اجتماعی

سازمان‌های سرآمد و پیشرو مسئولیت اجتماعی، به عنوان سازمان‌هایی پاسخگو، برای شفافیت و پاسخگویی به ذینفعان خود در قبال عملکردشان، روشی بسیار اخلاقی را در پیش می‌گیرند.

این سازمان‌ها حساسیت و توجه ویژه ای به پاسخگویی اجتماعی و حفظ ثبات زیست ‌بوم در حال و آینده دارند و این دیدگاه را ترویج می‌کنند. فعالیت های مسئولیت اجتماعی در ارزش‌های این سازمان‌ها مشخص شده است و آنها از طریق مراودات روشن با ذینفعان خود، انتظارات و مقررات محلی و جهانی را درک و رعایت کرده و حتی از آن فراتر می‌روند.

چند نمونه از شفافیت شناخته شده و موفق خارجی عبارتند از :

  • Electrolux

الکترولوکس یک تولید کننده جهانی در زمینه تجهیزات الکتریکی خانگی و حرفه ای است. که در سال 2013، به عنوان رهبر صنعتی در پایداری شناخته شد. همچنین در رتبه 100 فهرست جهانی شرکت های پایدار جهان قرار دارد.

از سال 2013 تاکنون، این شرکت برنامه صدور گواهینامه برای کیفیت، محیط زیست و بهداشت و ایمنی را اجرا می کند.

  • IKEA

پنبه یکی از مهمترین مواد اولیه برای IKEA است و این شرکت می خواهد تمام پنبه های مورد استفاده در محصولات خود را از راه تولید پنبه پایدار، تهیه کند.

ابتکار پنبه بهتر (Better Cotton )، به ایکیا کمک می کند تا پیشرفت های پایدار و گسترده ای در کشت پنبه معمولی ایجاد کند که علاوه بر کاهش اثرات زیست محیطی و اجتماعی، سبب کاهش هزینه­های تولید برای کشاورزان شود.

ابتکار پنبه بهتر، سبب می شود تا IKEA محصولاتی با قیمت های رقابتی را برای برآورده کردن نیازهای مصرف کنندگان خود به بازار ارائه و همچنین به هدف "ارائه محصولات با استفاده از منابع مسئولیت پذیر"، نزدیکتر شود.

  • H&M

 H & M یک شرکت معروف تولید کننده پوشاک است که تقریبا 700 تولید کننده، محصولات آن را تولید می کنند، بسیاری از این تولیدی ها در کشورهایی هستند که با مسائلی مانند کودکان کار و ایمنی در محل کار روبرو هستند. H & M به طور فعال با تامین کنندگان خود به منظور ارتقاء حقوق کارگران و کاهش اثرات زیست محیطی کار می کند و تیم نظارت و بررسی 70 نفره  H & M ، مطابق با اهداف سازمانی و مسئولیت اجتماعی خود بر فعالیت های تولیدکنندگان نظارت می کنند.

 

نمونه های داخلی شرکت­های مسئولیت اجتماعی

مقوله مسئولیت اجتماعی در ایران، بحث کاملا تازه ای است و حتی در میان شرکت های بازار سرمایه کشور که سهامدار عام هستند نیز، عرصه ی بسیار خام است و در تراز نامه ها، فعالیت های مالی، اقتصادی و فرهنگی آن­ها به درستی دیده نمی­شود.

هرچند فعالیت های مهمی در جهت اطلاع رسانی و شناخت مسئوليت اجتماعی شرکت ها در ايران، صورت گرفته است (مانند برگزاری چهارمين كنگره مسئوليت اجتماعی با مشــاركت اتاق بازرگانی تهران و ايران که نماينده سازمان ملل، بهداشت جهانی و يونسكو نیز در اين كنگره حضور داشــتند)، ولی هنوز فاصله زیادی با مسئولیت اجتماعی جهانی داریم و همین موضوع ضرورت پرداختن به مسئولیت اجتماعی را در ایران بیشتر نمود می دهد. برخی شرکت های موفق در زمینه مسئولیت اجتماعی داخلی، عبارتند از :

  • کارخانه تولید آب معدنی مهرآب با برند " دی دی واتر"

این کارخانه ی تهیه ی آب معدنی، تحت عنوان شرکت مسئولیت اجتماعی "دی دی واتر"، سود حاصل از فروش خود را صرف امور خیرخواهانه می کند و طی حرکتی مبتکرانه سود فروش هر رنگ متفاوت از آب معدنی را برای هدف خیرخواهانه ای خاص، هزینه می کند. مجموعه مهرآب، کلیه درآمد حاصل از فروش محصولات خود را در سه مسير براي اعطلاي فرهنگ ،مسئوليت اجتماعي و تعهد به جامعه براي ساختن بهترين ها سرمایه گذاری می کند:

مسیر سبز:  سرمایه گذاری در حوزه محيط زيست

مسیر صورتی:  سرمایه گذاری در حوزه پیشگیری و تشخیص سرطان بانوان

مسیر آبی:  سرمایه گذاری در حوزه كودكان بی سرپرست و بدسرپرست

 شرکت باند، گاز و پنبه کاوه

یکی دیگر از مسئولیت اجتماعی شرکت ها، تعهد به انجام کارهایی است که حافظ و ارتقاء دهنده رفاه جامعه و علایق سازمانی باشد. از آنجاییکه سازمانها تاثیر عمده ای بر سیستم اجتماعی دارند، فعالیت آنها باید بگونه ای باشد که در آن زیانی به جامعه و ذی نفعان نرساند، بنابراین مسئولیت اجتماعی با مفاهیمی همچون تعهد و پاسخگویی اجتماعی نیز در ارتباط است.

 به همین دلیل شرکت باند و گاز و پنبه کاوه به عنوان بزرگترین و معتبرترین شرکت تولیدی در زمینه تجهیزات یکبار مصرف پزشکی در جهت کاهش زیان به جامعه و ذی نفعان و همچنین در ارتباط با تعهد و پاسخگویی اجتماعی، محصولات استاندارد با کیفیت بالا تولید کرده و نقش اطلاع رسانی و آگاهی دهی به سه گروه : مصرف کننده نهائی ، مشتری ( مسئولین خرید و مصرف بیمارستان ها و درمانگاه ها) و کارشناسان سازمان ها وموسسات قانونی (موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران و اداره کل تجهیزات پزشکی) را در کشور به عهده گرفته است.

  • شرکت آسان موتور

از آنجا که آمار تصادفات رانندگی در ايران عاملی جدی برای آسیب های روحی، جسمی و اجتماعی کودکان محسوب می شود، شرکت  آسان موتور فعال در زمینه تامین نیاز خودروهای وارداتی کشور، در پی انجام مسئولیت اجتماعی شرکت و مرتبط با زمینه فعالیت خود، با شناسايی کودکان آسیب ديده از حوادث جاده ای علاوه بر کمک آنها در زمینه رفع نیازهای تحصیلی، معیشتی و خانوادگی با ايجاد کمپین خبری "شبدر امید" به افزايش آگاهی های اجتماعی نسبت به عواقب ناگوار سهل انگاری و بی توجهی در هنگام رانندگی، کمك های شايانی نموده است. همچنین این شرکت، با دلجويی از کودکان بین 7 تا 18 سال که والدين خود را در حوادث جاده ای از دست داده اند، و کمک به آنها در کاهش صدمات منفی روحی و روانی بازماندگان این حوادث، تلاش و فعالیت می کند.


کلام آخر

 مسئولیت اجتماعی باید به عنوان یک پایه ثابت در استراتژی های کسب و کار هر شرکتی وجود داشته باشد، با هدف اینکه علاوه بر کسب نتایج قابل قبول در بحث اقتصادی و سودآوری، باید برای جامعه خود نیز مفید باشند. در نهايت توصیه های کاربردی زير را به عنوان راهکارهای عملی برای پیشرفت و پیشبرد مسئولیت اجتماعی شرکت ها ارائه می گردد :

  • سازمان‌ها بايد به مفهوم مسئولیت اجتماعی به عنوان يك فرصت برای پیشرفت و پیشبرد اهدافشان نگاه کنند؛
  •  مسئولیت اجتماعی، گزينه هایی برای رشد و پايداری بیشتر جامعه ارائه می دهد. بنابراین، سازمان­‌‌بايد در آگاهی بخشی اين مفهوم برنامه­‌های مستمر آموزشی داشته باشند؛ چرا که افزايش آگاهی درباره مزايا و نقش حیاتی مسئولیت اجتماعی سازمان ها در بهبود رقابت پذيری و ارتقای استانداردهای اجتماعی آنها، مؤثر خواهد بود؛
  • آموزش‌ها در حوزه مسئولیت اجتماعی سازمان ها، بايد هم برای مديران ارشد، و هم برای کارکنان سازمان، طراحی و اجرا شده و در تمام سطوح سازمانی بکار برده شوند. کارکنان بايد به طور جدی در مباحث مرتبط با اين مفهوم شرکت کنند، زيرا آنان رابط بین سازمان و محیط اطراف آن هستند؛
  • مديران سازمان‌های صنعتی و خدماتی بايد بدانند که سرمايه گذاری روی آموزش اين مفهوم برای کارکنان، می تواند به سودآوری در بلندمدت منجر شود. در حقیقت سرمايه گذاری روی مسئولیت اجتماعی، همان سرمايه گذاری در پايداری و رقابت پذيری هر شرکت است؛
  • سنجه­‌های مسئولیت اجتماعی سازمان ها با اهداف و شايستگی محوری آن­‌ها، بايد همسو باشد و مفهوم مسئولیت اجتماعی در فرهنگ هر سازمان، بايستی نهادينه گردد.

 

 

گردآورنده: فاطمه ولی محمدی

دیدگاه خود را بنویسید

دیدگاه پس از تائید مدیریت منتشر می شود.